Verimli Ders Çalışmayı Etkileyen Çevre Faktörleri

• Çalışma ortamının ders çalışmaya uygun olması çalışmayı daha verimli hale getirdiği bir gerçektir.

• Her ne kadar herkese tam anlamıyla uygun bir çalışma ortam modeli geliştirememişse de çalışma odasının düzeni ve eşyaların durumu dikkati etkilediği bilinmektedir. Bu sebeple çalışma ortamının bazı yapısal özellikleri olması gerekmektedir.

Çalışma Odası ve Masası

• Çalışma masası dikkat dağıtıcı dış etkenlere (ses, hareket, soğuk, vb.) kapalı olması için cam kenarında olmamalıdır.

• İdeal ışık kaynağı masa lambasıdır. Bu imkan yoksa ışığın karşıdan gelmesi gerekmektedir.

• Odanız sizin tasarruf alanınızdır. İstediğiniz gibi döşeme hakkına sahipsiniz fakat yoğun bir çalışma döneminize girdiğiniz şu dönemde dikkatinizi ve motivasyonunuzu kaybettirecek ve hayallere daldıracak poster, afiş ve resim gibi şeyleri bir yıllığına bir kenara kaldırmanız gerekmektedir.

• Bütün çalışmalarınızı çalışma masanızda yapmanızda büyük yarar vardır. Bu amaç için seçeceğiniz yerin koltuk, TV manzaralı kanepe olmamasını önemle hatırlatırız.

• Benzer şekilde çalışma masanızda da ders çalışmanın dışındaki faaliyetleriniz için kullanmayın. Masanızda mektup yazmak, okumak ve arkadaşlarınızla sohbet etmek gibi amaçlarınızı gerçekleştirmeyin. Masanız "çalışma alanı"nız olarak kalsın. Bu bir "şartlı refleks" olayıdır. Bu şekilde davranarak masanızın çalışma davranışınız şartı haline gelecektir. Böylece masanız "çalışma zamanı"nı ve "çalışma alanını" simgeleyen bir uyarıcı haline gelir; masa - çalışma davranışı pekiştirilmiş olur. Yani masanıza gelip oturduğunuz da çalışmanız gerektiğine kendinizi otomatik olarak hazırlamış olursunuz.

• Çalışmanız bittikten sonra masanızı toparlamanız bir sonraki ders başlamanızı kolaylaştıracaktır. Çünkü dağınık bir masada çalışmaya başlamak zordur.

• Derse başlamadan önce çalışacağınız dersle ilgili malzemeyi kolay ulaşabileceğiniz bir yere koyun (masanızın üstü gibi). Böylece onları almak istediğinizde çalışma ortamından uzaklaşmayarak dikkatinizde ve derse yoğunlaşmanızda bir eksilme olmaz.

Çalışma Köşesi

• Herkesin çalışma odası olmayabilir. Bu taktirde en azından kendinize ait bir çalışma köşeniz olmalıdır.

• Çalışma köşesi yazı yazabilecek bir masa ve çalışma sırasında gerekli olan kitap, not ve kalem gibi ders malzemelerinin konabileceği bir ilave alandan oluşur.

• Çalışma masanız yoksa yemek masanıza güzel bir örtü örterek yemek masanızı çalışma masası olarak kullanabilirsiniz, mümkünse masanızın üzerine bir çiçek koyabilirsiniz. Bu değişiklikler sizi ders çalışmaya daha çok motive edecektir.

Müzik Dinleyerek Ders Çalışmak

• Yapılan araştırmalar göstermektedir ki, insan beyni aynı anda bir çok uyaranı alabilir ancak dikkatini bir tek noktaya odaklayabilir. Başka bir ifadeyle, öğrenmek için gerekli olan düzeyde dikkat ancak bir tek noktada toplanabilir. Bu nedenle hem müzik dinlemeniz hem de ders çalışmanız mümkün görülmemektedir.

• Müzik ritimlerden oluşur, bunun yanı sıra hepimizin bir de doğal iç ritmi vardır. Konuşurken, yürürken, okurken, yazarken, öğrenirken belli ritimler izleriz. Bu ritim kişiden kişiye değişebilir. Mesela çalışırken kolay anladığımız ya da bildiğimiz konularda daha hızlı bir ritimle çalışırken iç ritmimiz sık sık değişebilir. Müzik dinleyen bir öğrencinin doğal ritim akışı dinlenen müziğin ritminden etkilenecektir. Hafif müzik dinlerken ruh halimiz ve ritmimiz ile pop müzik dinlerkenki ritmimiz aynı değildir. Farklı müzik parçaları bizlerde farklı duyguların oluşmasına neden olmaktadırlar. Bazı parçalar hayatın her şeye rağmen yaşanması gerektiğini vurgularken bazıları da tam tersini vurgulamaktadırlar. Farklı parçalar bizlerde farklı duygular yaratırlar, hayallere dalmamıza neden olurlar. Bu sebeple müzik dinlemeyi ve ders çalışmayı birbirine karıştırmamalıyız.

Yatarak Ders Çalışmak

• Ders çalışırken bilginin hafızamızda kalıcı olabilmesi için ruhsal ve bedensel belirli bir düzeyde gerginliğe ihtiyacımız vardır. Yatarak ders çalışmanın doğurduğu tek bir sonuç vardır: uykuya dalmak ve çalışamayacak kadar gevşemek. Çünkü uyku ve uyanıklıktan sorumlu anatomik yapılar beyin sapındadır. Kas geriliminin belirli bir düzeyde olması ve kaslardan bu yapılara mesajların gitmesi uyanıklığı sağlar. Eğer kas gerilimi belirli bir düzeyin altına düşerse (yatarak okumakta olduğu gibi) beyin sapına gönderilen mesajlar bu defa uykuyu başlatan maddelerin salgılanmasına yol açar. Böylece öğrenmek için gerekli dikkatin ön şartı olan "uyanıklık" bozulmuş olur.

• Ders çalışmaya en uygun durum bir masa başında sandalyede dik pozisyonda dirsekleri yaslayarak, konuya konsantre olarak ders çalışmaktır.

8. Verimli Ders Çalışmayı Engelleyen Faktörler »